Radiologisch onderzoek van de borst

U heeft een afspraak voor een borstonderzoek bij het Borstcentrum. Het onderzoek gebeurt op de afdeling Radiologie. Bij het maken van de afspraak hebben we u verteld op welke locatie we u verwachten.

Afspraak en contact

088 979 43 34
ma t/m vr van 08.00 – 16.30 uur

Cijfers

Aantal patiënten per jaar:

355 borstkanker
240 darmkanker
302 longkanker
94 melanoom
145 hoofd-halskanker
216 prostaatkanker
36 eierstokkanker

Over radiologisch onderzoek van de borst

U heeft een afspraak voor een borstonderzoek bij het Borstcentrum. Het onderzoek gebeurt op de afdeling Radiologie. Bij het maken van de afspraak hebben we u verteld op welke locatie we u verwachten.

Op deze webpagina leest u:

  • Hoe u zich voorbereidt
  • Hoe het onderzoek verloopt
  • Welke diagnoses mogelijk zijn

Afspraak

HMC-patiëntenpas

Neem uw HMC-patiëntenpas mee naar het ziekenhuis. Heeft u geen HMC-patiëntenpas of zijn uw gegevens veranderd? Dan kunt vóór het onderzoek een pas laten maken of uw gegevens laten aanpassen bij de inschrijfbalie in de centrale hal. Kom hiervoor 15 minuten eerder naar het ziekenhuis, zodat u op tijd bent voor uw afspraak.

Aanmelden

Meld u 10 minuten vóór de afspraaktijd bij de receptie van de afdeling Radiologie.

Kunt u niet naar een afspraak komen?

Heeft u een probleem waardoor u niet op tijd naar een afspraak kunt komen? Laat dit dan zo snel mogelijk weten aan de afdeling Radiologie. Doe dit op zijn laatst 24 uur voor de afspraak. Wij kunnen dan een andere patiënt in uw plaats helpen. U kunt zich afmelden van maandag tot en met vrijdag, tussen 08.00 en 17.00 uur, via telefoonnummer 088 979 46 00. Als u een afspraak niet of te laat afmeldt, moeten we de afspraak helaas in rekening brengen.

Zwangerschap

Bent u zwanger of denkt u dit te zijn? U krijgt dan alleen een afspraak voor een echografie. De radioloog besluit of er daarnaast een mammografie nodig is.

Jonger dan 30 jaar

Als u jonger bent dan 30 jaar, dan maken we meestal eerst een echografie. De radioloog besluit of er daarnaast een mammografie nodig is.

Borstvoeding

Bent u pas zwanger geweest of geeft u borstvoeding? Meld dit dan vóór het onderzoek aan de laborant die het onderzoek uitvoert. Röntgenstralen kunnen dan namelijk moeilijk doordringen in uw borsten. Tot ongeveer 6 maanden na de laatste borstvoeding besluit de radioloog in overleg met u of u een mammografie of een echografie moet laat maken.

Pijnlijke borsten

Doen uw borsten vaak pijn? Dan kunt u het onderzoek het beste laten doen in de eerste week na de menstruatie.

Borstprothese

Een mammografie is de beste methode om een afwijking in een vroeg stadium op te sporen. Dit geldt ook als u een borstprothese heeft. U kunt hiermee gewoon meedoen aan het onderzoek. Om een goede borstfoto te krijgen, moeten we uw borst aandrukken tijdens het maken van een mammogram. U hoeft niet bang te zijn dat er hierdoor scheuren in de prothese komen.
Heeft u een borstprothese? Laat dit dan vóór het onderzoek weten aan de laborant die het onderzoek uitvoert.

Voorbereiding

Verzorging van de huid

  • Smeer uw borsten op de dag van het onderzoek niet in met een verzorgend product, zoals bodylotion, olie of zinkzalf.
  • Gebruik enkele dagen voor het onderzoek geen talkpoeder op of rond de borsten. Dit kan vlekken geven op de röntgenfoto’s en maakt het lastig om foto’s goed te beoordelen.

Kleding en sieraden

  • Kies op de dag van het onderzoek het liefst kleding waarin u zich makkelijk kunt bewegen en die u makkelijk aan en uit kunt doen. U moet zich soms meer dan 1 keer aan- en uitkleden.
  • Doe lange oorbellen, halskettingen en (tepel)piercings uit.
  • Voor het onderzoek trekt u de kleding van het bovenlichaam uit.

Waardevolle zaken

Laat waardevolle zaken zoveel mogelijk thuis. Het ziekenhuis is niet aansprakelijk als uw spullen kwijt raken of kapot gaan.

Familiegeschiedenis

  • Denk alvast na of borstkanker voorkomt in uw familie. Vraag hier zo nodig naar bij uw familieleden.
  • Heeft u familieleden die borstkanker hebben (gehad)? Noteer dan uw relatie met het familielid (bijvoorbeeld moeder, zus of nicht) en de leeftijd waarop de borstkanker werd ontdekt.
  • Neem deze informatie mee naar uw afspraak.

Pijnstilling

Als u erg gevoelige borsten heeft, kunt u voor het onderzoek een paar tabletten paracetamol innemen. U mag geen andere medicijnen tegen pijn gebruiken.

Vertrouwd persoon

Neem iemand mee naar het onderzoek. U heeft direct na het onderzoek een gesprek over de uitslag met de radioloog. Het kan voor u dan prettig zijn dat u iemand bij u heeft die u kent en vertrouwt.

Soorten borstonderzoek

Mammografie

Een mammografie is een röntgenfoto van de borsten. Met een speciaal röntgenapparaat nemen we verschillende foto’s. Dit gebeurt op de afdeling Radiologie.

Voor het onderzoek gaat u naar een kleedruimte. Hier maakt u uw bovenlichaam bloot. Meestal maakt de laborant van allebei de borsten 2 röntgenfoto’s: 1 in verticale en 1 in horizontale richting.

De laborant vertelt u hoe u voor het toestel moet staan. Dan plaatst de laborant uw borst op een steunplaat. De laborant drukt de borst aan met een plastic drukplaat die aan het apparaat vastzit. De meeste vrouwen vinden dit samendrukken vervelend. Bij sommige vrouwen doet dit pijn. Maar voor een goede foto is het belangrijk dat het borstweefsel gelijkmatig verspreid is. Het apparaat geeft aan wanneer de juiste druk bereikt is voor een goede verspreiding van het weefsel. De opname duurt enkele seconden. Hierna gaat de drukplaat direct van de borst af.

Na het maken van de foto’s kunt u zich aankleden en wachten in de wachtkamer. De laborant laat uw foto’s na het onderzoek direct bekijken door een radioloog. De radioloog beslist of er extra röntgenopnamen en/of een echografie nodig is.

Meer leest u op de webpagina over dit onderzoek.

Echografie

Een echografie is een onderzoek met geluidsgolven. Deze geluiden hoort u niet, maar de weerkaatsing (echo) maakt organen en weefsels zichtbaar op een beeldscherm. Een echo maakt de verschillende weefsels in de borst op een andere manier zichtbaar dan een mammografie. Het onderzoek doet meestal geen pijn.

Voor het onderzoek maakt u opnieuw uw bovenlichaam bloot. In de onderzoekskamer gaat u op een onderzoekstafel liggen. De radioloog smeert een gel op de huid. Dan beweegt de radioloog het echoapparaat over de borst en bekijkt de echobeelden op het beeldscherm. De radioloog legt de beelden vast met foto’s.

Met een echografie van de borst kan de radioloog mogelijke veranderingen in het borstweefsel zichtbaar maken. De echografie kan de radioloog ook meer duidelijkheid geven over wat we eerder hebben gezien bij de mammografie. Als de radioloog geen afwijkingen vindt, dan hoort u dit meteen. Hierna kunt u naar huis. Uw huisarts krijgt de uitslag van het onderzoek. Wanneer de radioloog een afwijking ziet, is het soms nodig om verder onderzoek te doen naar de afwijking. We onderzoeken dan of de afwijking goedaardig of kwaadaardig is. Dit onderzoek bestaat bijvoorbeeld uit een punctie of biopsie.

Punctie

Bij een punctie zuigt de radioloog weefselcellen en/of vocht op met een dunne, holle naald. Omdat de radioloog de punctie doet met een dunne naald, krijgt u hiervoor geen verdoving.

Tijdens dit onderzoek ligt u op de onderzoekstafel in de echografiekamer. De radioloog brengt de juiste plaats voor de punctie in beeld met het echoapparaat. De radioloog prikt met de dunne naald in de borst tot het deel van de borst waar de afwijking zit. Dit kan pijn doen. Vervolgens haalt de radioloog met de naald weefselcellen uit de afwijking. Soms moet de radioloog een paar keer prikken om genoeg weefselcellen te verzamelen.

De radioloog onderzoekt soms ook uw oksel op mogelijke afwijkingen van de okselklieren. Vindt de radioloog een afwijking in de oksel? Dan kan de radioloog besluiten om weefselcellen uit de okselklier weg te halen voor verder onderzoek. Het weghalen van de weefselcellen uit de oksel gebeurt ook met een punctie.

De weefselcellen gaan naar het laboratorium. Daar onderzoekt de patholoog de cellen. Hij of zij kijkt of er kwaadaardige cellen bij zitten. De uitslag van de punctie krijgt u over het algemeen dezelfde dag te horen. De uitslag krijgt u van de verpleegkundig specialist of de chirurg van het Borstcentrum.
Soms kunnen we de afwijking niet onderzoeken met een punctie. In dat geval besluit de arts om een biopsie te doen.

Meer leest u op de webpagina van dit onderzoek.

Biopsie

Bij een biopsie haalt de radioloog een stukje weefsel weg op de plek waar de afwijking is te zien. Dit gebeurt met een dikkere, holle naald. U krijgt hiervoor een plaatselijke verdoving. Gebruikt u bloedverdunnende medicijnen of heeft u problemen met de bloedstolling? Dan nemen wij contact op met de arts die deze medicijnen heeft voorgeschreven en met de arts die uw bloedstolling controleert. Eventueel stellen we de biopsie een aantal dagen uit. Er zijn twee soorten biopsies: de echogeleide biopsie en de stereotactische biopsie.

Echogeleide biopsie
Tijdens de echogeleide biopsie ligt u op de onderzoekstafel in de echografiekamer. De radioloog bepaalt met de echografie waar de biopsie moet gebeuren. De radioloog desinfecteert de borst met alcohol en geeft een prik om de borst te verdoven. Ondanks de verdoving kan het onderzoek pijn doen. De radioloog haalt met een speciale naald kleine stukjes weefsel weg op de plek waar de afwijking zit. Het apparaat maakt hierbij een klappend geluid. Na afloop drukte de radioloog goed op het wondje om het bloeden te stoppen. Na het weghalen van het weefsel plaatst de radioloog soms een zogenoemde marker op de plek van de biopsie. Hiermee kan de arts deze plek in de borst terugvinden bij een vervolgonderzoek.

Een patholoog onderzoekt het weefsel. Na dit onderzoek weet de arts zeker of een afwijking goedaardig of kwaadaardig is. Het duurt een paar dagen voordat u de uitslag van het onderzoek krijgt.

Meer leest u op de webpagina over dit onderzoek.

Stereotactische biopsie
Als we de afwijking in de borst alleen kunnen zien op de mammografie, dan moet de radioloog de biopsie uitvoeren met speciale röntgenapparatuur. Dit onderzoek heet een stereotactische biopsie. De radioloog kan de biopsie niet meteen doen. U krijgt hiervoor een aparte afspraak.

Meer leest u op de webpagina over dit onderzoek.

Na het onderzoek

Als de arts geen afwijkingen of een goedaardige afwijking vindt, hoort u dit meteen. Hierna kan u weer naar huis. Als de arts een afwijking in de borst vindt die (misschien) kwaadaardig is, krijgt u dezelfde dag of de volgende dag een afspraak in het Borstcentrum. Tijdens deze afspraak heeft u een gesprek met de chirurg of de verpleegkundig specialist. Deze bespreekt de voorlopige uitslag van de verschillende onderzoeken met u.

Goedaardige afwijking

Gemiddeld vinden we bij ongeveer 3 van de 4 patiënten een goedaardige afwijking. U heeft dan geen behandeling nodig. In dat geval krijgt u een verwijzing naar de huisarts en zo nodig een afspraak voor een controleonderzoek. De huisarts krijgt na 1 werkdag de uitslag van het onderzoek.

Kwaadaardige afwijking

Als uit de onderzoeken blijkt dat er sprake is van een kwaadaardige afwijking, dan laten we u dat meteen weten. Dit is een ingrijpend bericht dat u eerst moet verwerken. We maken een afspraak voor een gesprek met de verpleegkundig specialist, waar u al uw vragen kunt stellen. De verpleegkundig specialist bespreekt uitgebreid de uitslag van de onderzoeken. Ook vertelt de verpleegkundig specialist over de extra onderzoeken die nog gaan gebeuren en de verdere behandeling. Soms is het nodig om een MRI-scan van de borsten te maken.
Het duurt enkele dagen voordat de uitslag van het weefselonderzoek bij borstkanker bekend is. We bespreken de uitslagen hierna in een multidisciplinair team. Dit team bestaat onder andere uit een radioloog, chirurg, patholoog, oncoloog, radiotherapeut, plastisch chirurg en verpleegkundig specialist. Samen stellen zij een advies op voor uw behandeling.

Meer weten

Meer informatie over onze zorg voor patiënten met borstkanker vindt u op onze website.
Op de volgende websites vindt u meer informatie over borstkanker:

Radiologisch onderzoek van de borst

Waarom HMC?

  • Breed en gespecialiseerd zorgaanbod
  • We vernieuwen en verbeteren de zorg continu
  • Samenwerken vinden we vanzelfsprekend
  • Gastvrij ziekenhuis