Behandeling met tofacitinib (xeljanz®)

Op deze webpagina vindt u informatie over de behandeling met tofacitinib (XELJANZ®). Het doel van de behandeling met tofacitinib is het ontstekingsproces bij reumatoïde artritis tot rust te brengen. U kunt zelf een actieve bijdrage leveren aan een veilig en verantwoord medicatiegebruik. Leest u deze informatie daarom zorgvuldig.

Specialismen en team

Afspraak en contact

HMC Antoniushove
HMC Bronovo
HMC Westeinde

088 979 17 41
ma t/m vr van 08.00 – 17.00 uur

Locatie

Cijfers

205.000 eerste polikliniek consulten
32.000 klinische opnames per jaar
155.000 verpleegdagen
60.000+ patiënten per jaar op de SEH
350 medisch specialisten

Over behandeling met tofacitinib (xeljanz®)

Op deze webpagina vindt u informatie over de behandeling met tofacitinib (XELJANZ®). Het doel van de behandeling met tofacitinib is het ontstekingsproces bij reumatoïde artritis tot rust te brengen. U kunt zelf een actieve bijdrage leveren aan een veilig en verantwoord medicatiegebruik. Leest u deze informatie daarom zorgvuldig.

Werking en toepassing

Tofacitinib is een reuma-remmend medicijn. Een targeted synthetic DMARD (disease modifying anti- rheumatic drug) die behoort tot de groep van de Janus-kinase (JAK) remmers. JAK-remmers verminderen de activiteit van een groep enzymen (de Janus-kinasen oftewel JAK’s) in het lichaam. Deze JAK’s zijn een schakel in de communicatie tussen verschillende cellen van het afweersysteem. Ze zijn betrokken bij het ontstaan en onderhouden van een ontsteking. JAK-remmers voorkomen de aanmaak van eiwitten die ontstekingen veroorzaken en doorbreken daarmee de vicieuze cirkel van het in stand houden van de gewrichtsontstekingen bij reumatoïde artritis.

Tofacitinib kan voorgeschreven worden aan patiënten met reumatoïde artritis bij wie andere geneesmiddelen onvoldoende effectief hadden.

Screening

Voordat u kunt starten met de behandeling met tofacitinib wordt er gekeken of er geen medische bezwaren zijn tegen de behandeling met een JAK-remmer. In dit geval tofacitinib. Omdat een oude doorgemaakte infectie kan opvlammen onder de behandeling met een JAK-remmer, wordt u voor de behandeling gecontroleerd op tuberculose en virale leverinfecties (hepatitis).

Nadat de controle is ingezet, krijgt u een afspraak bij de reumaverpleegkundige voor meer informatie over een veilig gebruik van tofacitinib.

Het gebruik van tofacitinib

  • Tofacitinib is beschikbaar als tablet van 5 mg en wordt meestal 2 maal daags voorgeschreven.
  • U kunt de tablet tijdens of los van een maaltijd innemen.
  • De behandeling met tofacitinib kan gecombineerd worden met methotrexaat of een ander anti-reumamedicijn.
  • Volg het voorschrift van uw reumatoloog altijd strikt op.

Bijwerkingen

Onderstaande opsomming is niet volledig maar geeft een overzicht van de meest relevante bijwerkingen.

Algemeen

Patiënten die tofacitinib gebruiken, hebben een iets grotere kans op infecties. Neem daarom altijd de temperatuur op wanneer u zich ziek voelt. Neem bij koorts boven de 38 graden of andere tekenen van infectie contact op met uw reumatoloog (binnen kantoortijden) en buiten kantoortijden met de huisartsenpost.

Gordelroos

Bij tofacitinib is een verhoogd risico op gordelroos (herpes zoster) aangetoond: Gordelroos is een pijnlijke huiduitslag met kleine rode blaasjes. Krijgt u last van een pijnlijke huiduitslag, neem dan contact op met uw reumatoloog (binnen kantoortijden), en buiten kantoortijden met de huisartsenpost.

Allergische reactie

Tekenen van een allergische reactie zijn: beklemmend gevoel op de borst, piepende ademhaling, ernstige duizeligheid, zwelling van de lippen, tong of keel, jeuk of huiduitslag. Roep medische hulp in als u dergelijke klachten heeft.

Overige bijwerkingen

  • Sommige bloedwaarden, zoals de leverenzymen, nierfunctie-bepaling, het bloedbeeld en cholesterolgehalte, kunnen bij tofacitinib veranderen. Daarom zullen uw bloedwaarden regelmatig worden gemeten.
  • Buikklachten zoals maagpijn, buikpijn, bloed in de ontlasting of een verandering in de stoelgang met koorts.

Vruchtbaarheid, zwangerschap en borstvoeding

  • Over het gebruik van tofacitinib tijdens zwangerschap en bij het geven van borstvoeding zijn onvoldoende gegevens bekend om de veiligheid te kunnen beoordelen.
  • Vrouwen dienen effectieve anticonceptie te gebruiken tijdens de behandeling met tofacitinib en gedurende ten minste 4 weken na de laatste inname van tofacitinib.
  • Overweegt u een zwangerschap of wilt u borstvoeding geven, overleg dan eerst met uw reumatoloog.

Veiligheid

Poliklinische controle afspraken

De reumatoloog is zowel verantwoordelijk voor de indicatiestelling als voor de gevolgen van de voorgeschreven behandeling met een JAK-remmer. Daarom hanteren wij het volgende beleid ten aanzien van uw controle afspraken op de polikliniek:

  • U krijgt na elk controlebezoek een nieuwe afspraak.
  • Als u verhinderd bent op het afgesproken tijdstip en u wilt de afspraak uitstellen, dan mag u de afspraak maximaal 2 maanden verplaatsen.

Bloedonderzoek

Tijdens de behandeling met tofacitinib zal uw bloed regelmatig worden afgenomen voor controle. Hierdoor kunnen eventuele tekenen van lever- of nierfunctiestoornissen of stoornissen in de bloedaanmaak vroegtijdig worden opgespoord. Houdt u zich daarom goed aan de afspraken voor bloedafname. Als er geen contact met u opgenomen wordt door uw arts, is uw bloed in orde.

Vaccinaties

  • De griepvaccinatie (griepprik) is mogelijk en wordt geadviseerd. Deze vaccinatie kan u beschermen tegen griep (influenza).
  • We adviseren om overige vaccinaties eerst met uw huisarts of reumatoloog te overleggen, omdat vaccinaties met levende vaccins (bof, mazelen, rode hond/BMR, gele koorts, oraal poliovaccin of BCG) ontraden worden.

Operaties en andere (tandheelkundige) ingrepen

Op theoretische gronden bestaat er bij het gebruik van tofacitinib een verhoogd risico op post-operatieve infecties (infecties na een ingreep) en een vertraagde wondgenezing. Overleg met uw behandelaar of het nodig is om tofacitinib tijdelijk te onderbreken.

Gebruik van tofacitinib samen met andere medicijnen

  • Licht uw arts in over uw behandeling met tofacitinib.
  • Vertel uw huisarts, uw tandarts en uw specialist altijd welke medicijnen u gebruikt. Denk hierbij ook aan uw eventuele gebruik van zelfzorgmedicatie.
  • Het gelijktijdig gebruik van verschillende medicijnen is niet altijd veilig.
  • Tofacitinib mag met sommige medicijnen niet zomaar gecombineerd worden, tenzij de dosis aangepast wordt. Het betreft sommige geneesmiddelen tegen epilepsie (zoals carbamazepine, fenytoine, fenobarbital), tegen schimmelinfecties (fluconazol) en tegen tuberculose (Rifampicine). Overleg met uw behandelaar bij verandering van uw medicatiegebruik.

Meer informatie

Heeft u na het lezen van deze webpagina vragen of opmerkingen, neem dan contact op met uw reumatoloog.
De polikliniek Reumatologie is bereikbaar van maandag t/m vrijdag van 8.00 tot 16.30 uur via telefoonnummer: 088 979 17 41
Wilt u een (bel) afspraak maken met de reumaverpleegkundige? Dan kunt u contact opnemen met de polikliniek reumatologie.

Onafhankelijke informatie over geneesmiddelen kunt u vinden op www.apotheek.nl en op de website van het Zorginstituut Nederland: www.farmacotherapeutischkompas.nl

Deze informatie is samengesteld door de foldercommissie van afdeling Reumatologie van het Leids Universitair Medisch Centrum. Inhoudelijke eindverantwoordelijkheid berust bij HMC.

Behandeling met tofacitinib (xeljanz®)

Reumatologie
Waarom HMC?

  • Speciaal spreekuur: handen
  • Snel overleg met andere specialisten
  • Hulp bij omgaan met reuma